Cocker Spaniel

Cocker Spaniel size uygun mu?

Cocker Spaniel, uzun kulakları ve ipeksi tüyüyle en tanınan orta boy ırklardan biri. Neşeli, sevecen, insana düşkün. Türkiye'de hem Amerikan hem İngiliz tipi bulunur; ikisi ayrı ırktır ve Amerikan tipi daha küçük, daha yoğun tüylüdür.

Bu ırkta en çok hafife alınan konu kulak sağlığı. Uzun, tüylü ve sarkık kulaklar kronik enfeksiyon üretir; haftalık bakım pazarlık konusu değildir.

Sahiplenmeden önce

Üreticiden göz muayenesi ve kalça sertifikası isteyin. Ayrıca ebeveynlerin mizacını gözlemleyin; bu ırkta çekingenlik ve aşırı hassasiyet kalıtsal olabilir.

Karakter ve mizaç

Cocker Spaniel neşeli, sevecen ve insana düşkündür. Kuyruk sallamayı hiç bırakmaz; "merry cocker" (neşeli cocker) tanımı standartta bile geçer.

İnsan yakınlığı bu ırkta bir ihtiyaçtır. Sizi takip eder, yanınıza oturur, ilgi ister. Uzun yalnızlık ayrılık kaygısı yaratır.

Yabancıya dostça yaklaşır. Çocuklara ve diğer hayvanlara toleranslıdır.

Av köpeği geçmişi nedeniyle burnunu kullanmayı ve suya girmeyi sever. Koklama fırsatı verilen bir yürüyüş, bu ırk için çok daha tatmin edicidir.

Hassastır. Sert ses ve ceza karşısında kapanır, bazı bireylerde korkuya bağlı davranış sorunları görülür. Nazik ve tutarlı bir yaklaşım gerekir.

Sağlık sorunları ve ömür

Ortalama ömür 12-15 yıl.

• Kulak iltihabı (otitis externa): Bu ırkın en yaygın kronik sorunu. Uzun, tüylü ve sarkık kulaklar havalanmayı tamamen engeller. Baş sallama, kulağı kaşıma, koku, kızarıklık ve akıntı belirtidir. Tekrarlayan vakalar kalıcı kanal daralmasına ve cerrahiye kadar gidebilir. Haftalık kontrol ve kuru tutma, çoğu vakayı önler.
• Göz hastalıkları: Katarakt, ilerleyici retina atrofisi, glokom ve kiraz göz (cherry eye) bu ırkta yaygındır. Genetik testler ve düzenli göz muayenesi önemlidir.
• Kalça displazisi: Ebeveyn sertifikası istenmeli.
• Otoimmün hemolitik anemi (AIHA): Bu ırkta diğerlerinden daha sık bildirilmiştir; halsizlik, solgun dişeti, hızlı nefes belirtidir.
• Diz kapağı kayması (patellar luksasyon).
• Hipotiroidi: Kilo alma, halsizlik, tüy sorunları.
• Deri sorunları: Seboreik dermatit ve alerjiler yaygındır; kulak sorunlarının altında da genelde alerji yatar.
• Obezite: İştahı iyidir ve kolay kilo alır.

Beslenme

Yetişkin bir Cocker Spaniel (11-15 kg) günde 180-280 g kaliteli kuru mama yer.

• Yavru (2-12 ay): Orta ırk yavru maması, günde 3 öğün.
• Yetişkin: Protein %22-26. Deri ve kulak sorunları tekrarlıyorsa gıda alerjisi araştırılmalı; sınırlı bileşenli mama veteriner gözetiminde denenebilir.
• Kıdemli (8+ yaş): Kalori azaltılır.

Ölçü kabıyla verin; bu ırk kolay kilo alır ve fazla kilo hem eklem hem deri sorunlarını artırır.

Uzun kulaklı ırklara özel: Yemek kabı dar ve derin olmalı ya da kulaklar toka ile toplanmalı; kulakların mamaya ve suya girmesi hem kirlenme hem enfeksiyon nedenidir. Bu iş için üretilmiş "spaniel kabı" (dar ağızlı, derin) vardır.

Bakım ve tüy

Uzun, ipeksi ve dalgalı tüy; düzenli bakım ister.

• Haftada 2-3 kez tarama. Kulak arkası, koltuk altı, karın altı ve bacak püskülleri keçeleşmeye en yatkın bölgelerdir.
• 6-8 haftada bir kuaför. Kısa kesim günlük bakımı belirgin şekilde kolaylaştırır.
• Kulaklar haftada bir kontrol edilmeli ve gerekiyorsa veteriner önerisiyle temizlenmeli. Kulak kanalı çevresindeki tüyler kısa tutulmalı; havalanmayı artırır.
• Yüzme sonrası kulaklar mutlaka kurulanmalı.
• Banyo 4-6 haftada bir, ardından tam kurutma.
• Gözler günlük kontrol; akıntı silinmeli.
• Pati altı tüyleri kısaltılmalı.
• Tırnaklar 3-4 haftada bir, dişler haftada birkaç kez.

Eğitim ve egzersiz

Günlük ihtiyaç: 1 saat. Yürüyüş, oyun ve özellikle koklama fırsatı. Yüzme bu ırk için ideal egzersizdir.

Öncelikler:

1. Kulak bakımına tolerans. Yavruyken ödülle alıştırılmalı; ömür boyu sürecek bir rutindir.
2. Sosyalleşme (8-16 hafta). Hassas bir ırk; eksik sosyalleşme korkuya bağlı davranışlar üretir.
3. Gel komutu. Av dürtüsü nedeniyle önemli.
4. Koku çalışması. Bu ırkın en iyi zihinsel egzersizi; saklanan mamayı aratmak.
5. Yalnız kalma eğitimi. Kademeli alıştırma, ayrılık kaygısını önler.
6. Nazik eğitim. Ödül temelli çalışın; sert yöntem bu ırkta korku üretir.

Tarihçe

Spaniel'ler, İspanya kökenli olduğu düşünülen çok eski bir av köpeği grubudur. İngiltere'de yüzyıllar boyunca boyutlarına ve görevlerine göre ayrıldılar: küçük olanlar kuş avında, büyük olanlar arazi taramasında kullanıldı.

"Cocker" adı, çulluk (woodcock) avından gelir. Bu köpekler çalılığa girip kuşu havalandırıyor ve vurulan kuşu getiriyordu; küçük boyları sık çalılıkta hareket edebilmeleri içindi.

1. yüzyıl sonunda ırk standartlaştırıldı. Amerika'ya götürülen hatlar farklı bir yönde geliştirildi: daha küçük, daha yuvarlak kafalı ve çok daha yoğun tüylü. 1946'da Amerikan ve İngiliz tipleri ayrı ırk olarak kabul edildi.

Amerikan Cocker Spaniel, 1930'lardan 1950'lere kadar Amerika'nın en popüler köpeğiydi. Disney'in 1955 yapımı animasyonundaki Lady karakteri, ırkın popülerliğini pekiştirdi. Bu aşırı popülerlik, kontrolsüz üretim nedeniyle ırkın sağlık ve mizaç sorunlarını da beraberinde getirdi; bugün sorumlu üreticiler bu mirası düzeltmeye çalışıyor.